-
Զինված պայքարի արդյունքները և Պարսկաստանի նոր քաղաքականությունը
1. Զինված պայքարի հիմնական արդյունքը Սյունիքի և Արցախի համար։
Սյունիքում և Արցախում զինված պայքարի շնորհիվ հայերը կարողացան պահպանել իրենց ինքնավարությունը և պաշտպանել հայրենի տարածքները։ Սյունիքում Դավիթ Բեկի գլխավորությամբ ստեղծվեց հայկական իշխանություն, իսկ Արցախում հայ մելիքները պահպանեցին իրենց դիրքերը։
2. Նադիր շահի քաղաքականությունը հայ մելիքների նկատմամբ։
Նադիր շահը վարում էր հայ մելիքներին աջակցելու և նրանց իր կողմը գրավելու քաղաքականություն։ Նա ճանաչում էր նրանց իրավունքները և փորձում էր նրանց օգտագործել իր իշխանությունն ամրապնդելու համար։
3. Նադիր շահի միջոցները հայերի համակրանքը շահելու համար։
Նադիր շահը թեթևացնում էր հայերի հարկային բեռը, հարգում էր նրանց կրոնական իրավունքները և աջակցում հայ մելիքների իշխանությանը։ Այս քայլերով նա փորձում էր շահել հայ ժողովրդի վստահությունը։
4. Ինչո՞վ է բացատրվում հայերի մասնակցությունը Նադիրի բանակին։
Հայերի մասնակցությունը Նադիրի բանակին բացատրվում էր նրանով, որ նա աջակցում էր հայ մելիքներին և որոշ չափով պաշտպանում նրանց իրավունքները։ Հայերը նաև հույս ունեին, որ նրա իշխանության օրոք կբարելավվի իրենց վիճակը։
5. Խամսայի մելիքությունները և նրանց իրավունքները։
Խամսայի մելիքությունները Արցախի հինգ հայկական մելիքություններն էին՝ Գյուլիստան, Ջրաբերդ, Խաչեն, Վարանդա և Դիզակ։ Նրանք ունեին ներքին ինքնակառավարման իրավունք, տնօրինում էին իրենց տարածքները և կազմակերպում զինված ուժեր։
6. Հայկական մելիքությունները Հայաստանի այլ շրջաններում։
Հայկական մելիքություններ կային նաև Սյունիքում և Հայաստանի այլ շրջաններում։ Դրանք պահպանել էին որոշակի ինքնուրույնություն, ունեին սեփական զինված ուժեր և ղեկավարում էին իրենց ենթակա տարածքները։
7. Գանձասարի կաթողիկոսության դերը։
Գանձասարի կաթողիկոսությունը կարևոր դեր ուներ Արցախի հայերի հոգևոր և ազգային կյանքում։ Այն նպաստում էր հայերի միասնությանը, աջակցում մելիքներին և մասնակցում ազատագրական ծրագրերի կազմակերպմանը։
8. Հայ մելիքների դիրքի փոփոխությունը Պարսկաստանի նոր քաղաքականության արդյունքում։
Նադիր շահի օրոք հայ մելիքների դիրքն ամրապնդվեց, և նրանց իրավունքները որոշ չափով ընդլայնվեցին։ Սակայն Նադիր շահի մահից հետո Պարսկաստանում սկսված իշխանական պայքարների հետևանքով նրանց դիրքերը թուլացան, իսկ տարածաշրջանում մեծացավ տեղական խանությունների ազդեցությունը։
-
Ազատագրական պայքարը 18-րդ դարի երկրորդ կեսին. Պատմություն 11
Հարցեր
1. Ի՞նչ նպատակներ էր հետապնդում հայ ազատագրական պայքարը 18-րդ դարի երկրորդ կեսին։
Հայ ազատագրական պայքարի նպատակն էր ազատվել օտար տիրապետությունից, վերականգնել Հայաստանի անկախությունը և ստեղծել հայկական պետականություն։
2. Ո՞ր պետությունների տիրապետության տակ էին գտնվում հայկական տարածքներն այդ ժամանակաշրջանում։
Հայկական տարածքների մեծ մասը գտնվում էր Օսմանյան կայսրության և Պարսկաստանի տիրապետության տակ։
3. Որո՞նք էին հայ ժողովրդի ազատագրական պայքարի հիմնական պատճառները։
Հիմնական պատճառներն էին օտար տիրապետությունը, ազգային և կրոնական ճնշումները, ծանր հարկերը և անկախ պետականություն ունենալու ձգտումը։
4. Ի՞նչ դեր ունեին Ռուսաստանը և Վրաստանը հայ ժողովրդի ազատագրական ձգտումներում։
Հայ գործիչները Ռուսաստանին դիտում էին որպես հնարավոր դաշնակից, իսկ Վրաստանի հետ փորձում էին համագործակցել՝ ռազմական աջակցություն ստանալու և ազատագրական պայքարը կազմակերպելու համար։
5. Ինչո՞ւ էր հայ ժողովուրդը ձգտում արտաքին օգնություն ստանալ ազատագրման համար։
Քանի որ հայ ժողովուրդը չուներ բավարար ռազմական ուժեր՝ ինքնուրույն ազատագրվելու համար, նա փորձում էր արտաքին դաշնակիցների օգնությամբ պայքարել օտար տիրապետության դեմ։
6. Ո՞վ էր Հովսեփ Էմինը, և ո՞րն էր նրա գործունեության հիմնական նպատակը։
Հովսեփ Էմինը հայ ազատագրական շարժման գործիչ էր։ Նրա հիմնական նպատակն էր ազատագրել Հայաստանը օտար տիրապետությունից և վերականգնել հայկական անկախ պետականությունը։
7. Որտե՞ղ է կրթություն ստացել Հովսեփ Էմինը։
Նա նախ կրթություն է ստացել Հնդկաստանի Կալկաթա քաղաքում, ապա մեկնել Անգլիա և սովորել Վուլվիչի ռազմական ակադեմիայում։
8. Ինչո՞ւ էր Հովսեփ Էմինը կարևորում հայ ժողովրդի ռազմական պատրաստվածությունը։
Նա կարծում էր, որ ազատագրության համար հայ ժողովուրդը պետք է ունենա կազմակերպված և մարտունակ բանակ, քանի որ առանց ռազմական ուժի հնարավոր չէր ազատվել օտար տիրապետությունից։
9. Ի՞նչ կապեր է հաստատել Հովսեփ Էմինը վրաց արքունիքի և հայ մելիքների հետ։
Հովսեփ Էմինը կապեր է հաստատել Վրաստանի Հերակլ II թագավորի և Արցախի հայ մելիքների հետ։ Նա փորձում էր նրանց աջակցությամբ կազմակերպել ազատագրական պայքար և ստեղծել հայ-վրացական համագործակցություն։
10. Ինչո՞ւ Հովսեփ Էմինի ծրագրերը լիովին չիրականացան։
Նրա ծրագրերը չիրականացան, քանի որ չստացավ անհրաժեշտ արտաքին աջակցությունը, հայ ուժերը միասնական չէին, իսկ վրաց թագավորը և հայ մելիքները պատրաստ չէին լիարժեքորեն աջակցել նրա ծրագրերին։
-
Grammar

1. Describe the photo
There is a girl sitting outside and looking at her phone. She is waiting for someone. In the message, she says that the person is twenty minutes late. She seems annoyed and impatient. The other person apologises.
2. Discuss the questions
1. The last time I apologised was to my friend. I was late because I missed the bus.
2. The last time somebody apologised to me was when my friend was late for our meeting. She said sorry because she was stuck in traffic.

- a) 8
- b) 20
- c) 92
- d) 80
- e) bumps
- f) polite
-
Project cop 17
COP17 – Our Project
Project goal:
The goal of our project is to learn more about COP17, climate change, and environmental problems. We want to understand why climate change is important and what people can do to protect our planet.What is COP17?
COP17 is an international climate conference. Countries come together to talk about climate change, the environment, and ways to reduce pollution. It is a place where countries discuss important environmental problems and look for solutions.In our project:
Students will learn about COP17, discuss climate change, and share their ideas about protecting the environment. We will also use videos and other materials to make the topic more interesting and understandable. -
Առաջադրանքներ
I. Աստիճանային ֆունկցիա
1. Գտիր ֆունկցիայի արժեքը.
f(x)=x3−2×2+1
x=2-ի դեպքում։
2. Գտիր.
f(−2),f(0),f(3)
եթե
f(x)=x4−3×2+2.
3. Որոշիր՝ ֆունկցիան զույգ է, կենտ, թե ոչ զույգ և ոչ կենտ.
f(x)=x4−3×2+5.
4. Նույնը որոշիր՝
f(x)=x5−2×3+x.
5. Գտիր ֆունկցիայի որոշման տիրույթը.
f(x)=1×2−9.

-
Page 20

1a
- c — was
- f — wasn’t
- e — didn’t pay
- d — took
- b — How did this happen?
- e — didn’t
1b
a) was
b) wasn’t
c) Did
d) go -
Մաթեմատիկա 11
Պարապմունք 6. 29.09.2026
Տեքստային խնդիրներ
40 հավը 30 օրում ուտում է 210 կգ կեր (հավերը ուտում են հավասար քանակությամբ կեր):- Քանի՞ գրամ է ուտում 1 հավը 1 օրում։
- 175 2) 7000 3) 5250 4) 0,175
- Քանի՞ կգ կեր է անհրաժեշտ 19 հավին 4 օր կերակրելու համար։
- 76 2) 233) 13,34) 15
- Քանի՞ օր կբավարարի 175 կգ կերը 25 հավին կերակրելու համար։
- 7 2) 150 3) 30 4) 40
- Քանի՞ հավ կա ագարակում, եթե մեկ շաբաթում սպառվել է 686 կգ կեր։
686:7
98000:175=560 հավ
- 5602) 980 3) 140 4) 500
18.
Այն ժամանակահատվածում, երբ աշակերտը պատրաստում է 8 դետալ, վարպետը պատրաստում է 10 դետալ։
- Վարպետի արտադրողականությունը քանի՞ տոկոսով է մեծ աշակերտի արտադրողականությունից։
- 20 2) 25 3) 12,5 4) 16
- Քանի՞ ժամ կծախսի աշակերտն այն առաջադրանքի վրա, որը վարպետը կարող է կատարել 20 ժամում։
- 24 2) 16 3) 22 4) 25
- Քանի՞ դետալ կպատրաստի վարպետը այն ժամանակահատվածում, որի ընթացքում աշակերտը կարող է պատրաստել 96 դետալ։
- 124 2) 110 3) 125 4) 120
- Վարպետի և աշակերտի համատեղ պատրաստած 630 դետալներից քանի՞սն է պատրաստել վարպետը։
- 400 2) 360 3) 350 4) 270
19.
Ապրանքի գինը երկու անգամ բարձրացավ՝ նախ՝ 50 %-ով, այնուհետև՝ 20 %-ով։
- Քանի՞ դրամ կդառնա 1350 դրամ արժողության ապրանքի գինը երկու թանկացումից հետո։
- 1350×50:100=675
- 2025×20:100=405
- 2025+405=2430
- Գտնել ապրանքի սկզբնական գինը, եթե երկու թանկացումից ապրանքի գինը դարձել է 570 դրամ։
- 1140 2) 400 3) 950 4) 5700
- Քանի՞ տոկոսով իջավ ապրանքի գինը երկու թանկացումից հետո։
- 60 2) 40 3) 30 4) 70
- Քանի՞ տոկոսով պետք է թանկացնել ապրանքը, որպեսզի ստացվի սկզբնական գինը։
- 120 2) 75 3) 50 4) 150
20.
Խանութը առաջին գնորդին վաճառեց 50 մ կտրովի 20 %-ը, երկրորդին՝ մնացածի 30 %-ը։
56 2) 50 3) 44 4) 0
- Քանի՞ գրամ է ուտում 1 հավը 1 օրում։
-
Սեպտեմբերի 28-հոկտեմբերի 2
Պատրաստվե՛ք դաս—քննարկման՝
Թեմա 1․ Պետական համակարգ և իրավունքի պաշտպանության մեխանիզմներ․
1․1/ Իրավունքի ճյուղեր․
ե/ Վարչական իրավունք
զ/ Քրեական իրավունք
Էլ․ դասագիրք՝ Հասարակագիտություն-11, էջ 24-34
ՀՀ Սահմանադրություն
Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ Օրենսգիրք
ՀՀ Քրեական օրենսգիրքԱռաջադրանք
1. Բերե՛ք օրինակներ, որոնցում առկա են անձ-պետություն վարչաիրավական հարաբերություններ:- Քաղաքացին անձնագիր ստանալու համար դիմում է պետական մարմին։
- Քաղաքացին ստանում է վարորդական իրավունք։
- Քաղաքացին վճարում է հարկեր պետությանը։
- Քաղաքացին դիմում է պետական մարմնին՝ որևէ տեղեկանք ստանալու համար։
- Քաղաքացին տուգանվում է ճանապարհային երթևեկության կանոնները խախտելու համար։
- Քաղաքացին ստանում է սոցիալական նպաստ կամ պետական աջակցություն։
2. Ինչո՞վ են տարբերվում զանցանքները հանցանքներից /բլոգային աշխատանք/.- Հանցանքը հասարակության համար ավելի վտանգավոր արարք է և նախատեսված է Քրեական օրենսգրքով։ Դրա համար կարող է կիրառվել, օրինակ, ազատազրկում։
- Զանցանքը համեմատաբար ավելի քիչ վտանգավոր իրավախախտում է։ Դրա համար սովորաբար նախատեսվում է վարչական պատասխանատվություն, օրինակ՝ տուգանք։
-
Grammar

robs – steals something from a bank or person
burgles – breaks into a house and takes things
vandalizes – damages public property
murders – kills another person
shoplifts – takes things from a shop without paying
hacks – does something illegal on the Internet/computer
mugs – takes money/possessions using violence
kidnaps – takes someone away illegally
steals – secretly takes something
sets fire to / arson – deliberately burns a building/place
arsonist
burglar
cybercriminal / hacker
kidnapper
mugger
murderer
robber / thief
shoplifter
smuggler
vandal -
Detective work

Թարգմանություն
- robs — գողանում է բանկից կամ մարդուց։
- burgles — մտնում է տուն և այնտեղից իրեր է գողանում։
- vandalizes — վնասում է հասարակական գույքը։
- murders — սպանում է մեկ ուրիշ մարդու։
- shoplifts — խանութից իրեր է վերցնում առանց վճարելու։
- hacks — համակարգչով կամ ինտերնետով անօրինական բան է անում։
- mugs — մարդու փողը կամ իրերը վերցնում է բռնությամբ։
- kidnaps — մարդուն ապօրինի առևանգում է և սովորաբար գումար է պահանջում նրան վերադարձնելու համար։
- smuggles — ինչ-որ բան կամ մարդու գաղտնի/ապօրինի տեղափոխում է մի վայրից մյուսը։
- commits arson — դիտավորյալ հրդեհում է շենք կամ որևէ վայր։
